Халқларни яқинлаштирувчи маънавий кўприк
XI Тошкент халқаро замонавий санъат биенналеси доирасида туркманистонлик рассомлар ижодига бағишланган кўргазма ташкил этилди.
Пойтахтимизда ўтказилаётган XI Тошкент халқаро замонавий санъат биенналеси доирасидаги маданий тадбирлар санъатсеварлар, ижодкорлар ва кенг жамоатчилик эътиборини ўзига жалб этмоқда. Ўзаро маданий мулоқот, ижодий тажриба алмашиш ва халқлар ўртасидаги дўстлик алоқаларини мустаҳкамлашга хизмат қилаётган мазкур халқаро анжуман доирасида Ўзбекистон Бадиий академияси тасарруфидаги Павел Беньков номидаги Республика ихтисослаштирилган рассомлик мактабида туркманистонлик рассомлар ижодига бағишланган кўргазма ташкил этилди.
Мазкур кўргазма икки қардош халқнинг бой маданий мероси, муштарак қадриятлари ва замонавий санъатдаги ижодий изланишларини намоён этувчи ўзига хос бадиий мулоқот майдонига айланди. Унда тақдим этилган асарлар орқали томошабинлар Туркманистон тасвирий санъатининг ўзига хос жиҳатлари, рассомларнинг дунёқараши, ранглар уйғунлиги ва бадиий ифода усуллари билан яқиндан танишиш имконига эга бўлди.
Санъат асарларининг ўзига хос тили бор. Унда сўзлар ўрнини ранглар, чизиқлар, шакллар ва тимсоллар эгаллайди. Рассом эса ана шу воситалар орқали ўз қалбидаги кечинмаларни, Ватанига бўлган муҳаббатини, халқининг тарихи ва анъаналарини томошабинга етказади. Шу жиҳатдан, туркманистонлик рассомлар ижодига бағишланган мазкур кўргазма нафақат бадиий асарлар намойиши, балки бир халқнинг маънавий олами билан танишиш имконияти ҳамдир.
[gallery-31965]
Кўргазмадаги асарлар орқали рассомларнинг воқеликка муносабати, борлиқни идрок этиш тарзи ва бадиий тафаккури намоён бўлади. Ҳар бир ижодкорнинг ўз услуби, ранг танлаш маҳорати ва тасвирий ечими мавжуд. Ана шу ранг-баранглик эса тасвирий санъатнинг чексиз имкониятларини кўрсатиб, томошабинни ҳар бир асарга ўзгача нигоҳ билан қарашга ундайди.
Туркман халқи маданиятига хос миллий анъаналар, тарихий хотира ва эстетик қарашларни санъат тили орқали ифода этиш рассомлар ижодининг муҳим қирраларидан бири ҳисобланади. Бундай асарлар томошабинга нафақат бадиий завқ бағишлайди, балки халқнинг маънавий дунёси, қадриятлари ва маданий ўзига хослиги ҳақида ҳам тасаввур уйғотади.
Туркманистон ва Ўзбекистонни тарихий яқинлик, муштарак маданий илдизлар, анъана ва қадриятлар боғлаб туради. Икки халқнинг санъат намояндалари ўртасидаги бундай учрашувлар эса мазкур алоқаларнинг замонавий мазмун билан бойишига замин яратади. Кўргазма орқали туркманистонлик рассомлар ижоди билан танишиш маҳаллий санъат ихлосмандлари, ёш ижодкорлар ва рассомлик мактаби ўқувчилари учун ҳам муҳим тажриба вазифасини ўтайди.
Кўргазманинг Павел Беньков номидаги Республика ихтисослаштирилган рассомлик мактабида ташкил этилгани алоҳида аҳамиятга эга. Чунки санъат таълими масканида халқаро миқёсдаги бундай тадбирларнинг ўтказилиши ёшларнинг бадиий дунёқарашини кенгайтириш, уларни турли ижодий мактаблар ва тасвирий ифода усуллари билан таништиришга хизмат қилади.
Бўлажак рассомлар учун турли мамлакатлар вакилларининг ижодини бевосита кўриш, асарлардаги композицион ечимлар, ранглар мутаносиблиги ва образ яратиш маҳоратини кузатиш катта аҳамиятга эга. Бу каби кўргазмалар ёшларни мустақил фикрлашга, ўз ижодий услубини излаш ва жаҳон санъатидаги жараёнларни чуқурроқ англашга ундайди.
Айни пайтда, халқаро кўргазмалар санъатнинг фақат эстетик завқ бағишловчи восита эмас, балки инсонларни бирлаштирувчи куч эканини ҳам намоён этади. Турли тилларда сўзлашувчи, турли маданий муҳитда камол топган ижодкорлар санъат орқали бир-бирини англайди, умумий қадриятларни кашф этади ва янги ҳамкорлик имкониятларини яратади.
Туркманистонлик рассомлар ижодига бағишланган ушбу кўргазма ҳам ана шу эзгу мақсадларга хизмат қилиши билан аҳамиятли. У икки қардош халқнинг маданий алоқаларини мустаҳкамлаш, замонавий тасвирий санъат ютуқларини кенг жамоатчиликка етказиш ва ёш авлоднинг санъатга бўлган қизиқишини оширишга қаратилган муҳим ташаббус сифатида эътиборга молик.
Н.Усмонова, Ф.Абдурасулов (сурат), ЎзА
